Dyspraxie

Dyspraxie – Coördinatie-Ontwikkelingsstoornis (DCD)

Dyspraxie is eigenlijk een ander woord voor Coördinatie-ontwikelingsstoornis (DCD).
Dyspraxie wordt veroorzaakt doordat de hersenen nog onrijp zijn. Hierdoor worden bepaalde boodschappen van de hersenen niet goed aan het lichaam doorgegeven.

In het verleden werd dyspraxie ook wel aangeduid als MBD (minimal brain damage of minimal brain dysfunction).

Gevolgen Dyspraxie

Er ontstaan verschillende soorten problemen.
Dyspraxie kan leiden tot problemen bij de coördinatie van bewegingen en het uitvoeren van handelingen.
Daarnaast maakt dyspraxie het moeilijk om nieuwe motorische vaardigheden aan te leren. Elke nieuwe taak moet worden geleerd en keer op keer herhaald. Motorische vaardigheden gaan voor kinderen met dyspraxie niet zo snel automatisch; ze hebben problemen met het automatiseren van motorische vaardigheden.

Kenmerken coördinatie-ontwikkelingsstoornis

Een coördinatie-ontwikkelingsstoornis wordt pas vastgesteld als het kind aan de volgende kenmerken voldoet:

  • Er is sprake van een belemmering in de ontwikkeling van de motorische coördinatie.
  • Het kind heeft door de stoornis problemen bij dagelijkse en schoolse activiteiten.
  • De stoornis is niet het gevolg van een medische aandoening (zoals spasticiteit).

Wanneer het kind verstandelijk beperkt is, moet de motorische stoornis groter zijn dan te verwachten is bij een dergelijke verstandelijke beperking.

Grove motoriek

Dyspraxie komt in de eerste plaats tot uiting door een vertraging van het bereiken van motorische mijlpalen.
Kinderen met dyspraxie zullen op later leeftijd dan gebruikelijk leren hun hoofd in balans te houden, omrollen, grijpen, kruipen, zitten en lopen. Dit zijn allemaal groot-motorische vaardigheden. Andere voorbeelden van handelingen die een beroep doen op de grove-motoriek zijn traplopen, fietsen en een bal gooien en vangen.

Fijne motoriek

Dyspraxie kan ook zorgen voor problemen in de fijne motoriek.
De fijne motoriek wordt gebruikt bij handelingen met kleine voorwerpen, zoals schrijven en knippen. Bij kinderen met dyspraxie zie je op kleuterleeftijd dat zij bepaalde motorische vaardigheden niet zo spontaan leren als hun leeftijdsgenootjes. Zo moet bijvoorbeeld het gebruik van bestek, het vasthouden van een potlood en het knippen met een schaar in het bijzonder aangeleerd worden.

Vaak blijven kinderen met dyspraxie op de basisschool problemen met hun handschrift houden.

Symptomen van dyspraxie op een rij:

Kinderen met dyspraxie kunnen enkele van de volgende symptomen vertonen. De meeste mensen met dyspraxie vertonen niet alle symptomen en sommige symptomen kunnen uiteraard ook andere oorzaken hebben. Roep altijd de hulp van een arts of deskundige in als je vermoedens hebt van dyspraxie.

  • Problemen met planning van taken
  • Problemen met volgorde van taken en organisatie
  • Problemen met schrijven en tekenen en andere fijnmotorische vaardigheden
  • Fietsen en balspelen vormen een probleem
  • Beperkt ruimtelijk bewustzijn
  • Beperkt bewustzijn van het eigen lichaam
  • Haren borstelen en nagels knippen zijn al pijnlijk: overgevoeligheid
  • Problemen met concentratie en aandacht
  • Gefrustreerd of driftig gedrag, kinderachtig gedrag voor de leeftijd
  • Obsessies, angsten en fobieën
  • Problemen met leren praten, langzaam leren van de taal
  • Geen bewustheid van de maanden van het jaar, de dagen van de dag, gisteren en morgen
  • Problemen met leren en hyperlexie en dyscalculie
  • Slechte oog-handcoördinatie
  • Slecht functioneren van het kortetermijngeheugen
Symptomen van dyspraxie
Symptomen van dyspraxie (bron: dyspraxievolwassenen.wordpress.com)

Er zijn ook sterke kanten aan kinderen met dyspraxie

De volgende vaardigheden zijn vaak juist extra ontwikkeld:

  • Zeer goed geheugen voor ervaringen
  • Goede verbale vaardigheden en goede woordenschat (maar zeker niet in alle gevallen)
  • Veel doorzettingsvermogen
  • Hoog empatisch vermogen

Leren omgaan met dyspraxie

Dyspraxie is niet iets waar je overheen groeit. Toch leren veel kinderen naarmate ze groter worden omgaan met hun dyspraxie. Zo leren ze specifieke vaardigheden aan of strategieën om motorische uitdagingen te vermijden. De coördinatie verbetert dus niet, maar je leert als kind om bijvoorbeeld toch te fietsen mét dyspraxie.

Natuurlijk willen kinderen in de pubertijd graag ‘normaal’ zijn. Maar op die leeftijd zijn ze zich goed bewust van hun handicap. Dat kan leiden tot hoge druk en het mogelijk aangaan van vriendschappen met foute mensen. Ook zijn er jongeren die zich terugtrekken in eenzaamheid.

Qua sport is het handig om te kiezen voor bezigheden die minder competitief zijn: zwemmen, wandelen, oefeningen thuis. Voorkom veel frustratie door dingen te problemen die toch niet gaan lukken of slechts met heel veel moeite.

Bij veel volwassenen die aan dyspraxie lijden is de diagnose nooit gesteld. Sommigen functioneren heel redelijk en kunnen fietsen en autorijden en een gezin runnen, maar ze zullen altijd problemen houden en moeite hebben met schijnbaar eenvoudige klusjes of het verzorgen van zichzelf.

Meer over:
– Dyspraxie: Algemeen
– Kenmerken en gevolgen van dyspraxie
– Diagnostiek dyspraxie
 Tips voor het omgaan met dyspraxie (voor ouders, school en kinderen)

2 gedachtes op “Dyspraxie”

  1. Geachte,

    Een paar maanden geleden heb ik een lieve dame leren kennen. Haar zoon heeft dyspraxie.
    Zij is aan het scheiden vanwege omstandigheden. Na dit alles begrijp ik beter waarom haar zoon het zo moeilijk heeft met de scheiding. Zijn routine valt weg en er gaan nieuwe dingen/mensen in zijn leven komen.

    Zijn moeder heeft alles gedaan voor hem, zijn vader heeft hem enkel maar van alles verweten. Zelf heb ik, via chat, reeds een paar heel fijne gesprekken mee gehad. Waarvan zijn moeder verschoot dat hij zoveel praatte tegen mij en bij hun amper.
    Omdat ikzelf reeds jaren heb gewerkt met anders validen is het de eerste maal dat ik hiermee in aanraking kom.

    Vandaar ook mijn vraag naar iemand toe die mij hopelijk kan helpen:
    Waar kan ik die jongeman mee helpen? Hoe pak ik het beste iets aan tegenover hem?
    Op sociaal gebied is hij redelijk teruggetrokken. Hij gaat volgend seizoen mee voetballen. Hij is 23 jaar en heeft geen vrienden. Hij is een keiharde werker, zijn bazen zijn heel tevreden over hem. Maar dit werd nooit gerespecteerd door zijn vader. Het was nooit genoeg voor zijn vader.
    Terwijl ik vind dat dit juist wel moet. Dit vind ik naar elk kind toe. Anders valide of niet.

    Kan iemand mij advies geven hoe ik als vreemde naar hem toe kan reageren?
    Ik wil hem en zijn mama helpen waar ik kan…doch ook met in mijn achterhoofd als ik te snel te veel contact ga zoeken dat dit een omgekeerd effect kan hebben.
    Ik wil er alles over leren, letterlijk en figuurlijk dan.

    Van harte bedankt moest iemand mij hierop enig advies kunnen geven.

    Met beleefde groeten

    Wim

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *